Rada ministrów (rząd) - władza wykonawcza

Zadania (niektóre:)

♠ generalnie rządzenie, czyli prowadzenie polityki państwa. Jest to władza wykonawcza.

♠ Prowadzenie polityki wewnętrznej i zagranicznej państwa

♠ Wszystkie sprawy polityki państwa nie zastrzeżone dla innych organów państwowych i samorządu terytorialnego

♠ Kierowanie administracją rządową

♠ zapewnia wykonanie ustaw,

♠ wydaje rozporządzenia,

♠ koordynuje i kontroluje prace organów administracji rządowej,

♠ chroni interesy Skarbu Państwa,

♠ uchwala projekt budżetu państwa,

♠ kieruje wykonaniem budżetu państwa oraz uchwala zamknięcie rachunków państwowych i sprawozdanie z wykonania budżetu,

♠ zapewnia bezpieczeństwo wewnętrzne państwa oraz porządek publiczny,

zapewnia bezpieczeństwo zewnętrzne państwa,

♠ sprawuje ogólne kierownictwo w dziedzinie stosunków z innymi państwami i organizacjami międzynarodowymi,

♠ zawiera umowy międzynarodowe wymagające ratyfikacji oraz zatwierdza i wypowiada inne umowy międzynarodowe,

♠ sprawuje ogólne kierownictwo w dziedzinie obronności kraju oraz określa corocznie liczbę obywateli powoływanych do czynnej służby wojskowej,

♠ określa organizację i tryb swojej pracy.

Skład:

a) prezes rady ministrów (premier) – to generalnie szef, wszystko koordynuje i kontroluje, , kieruje rządem, reprezentuje go, może wydawać rozporządzenia

b) ministrowie – kierują określonym działem administracji rządowej, lub wykonują zadania powierzone im przez premiera mogą wydawać rozporządzenia

Przedstawicielem Rady Ministrów w województwie jest wojewoda.

W celu zapewnienia zawodowego, rzetelnego, bezstronnego i politycznie neutralnego wykonywania zadań państwa, w urzędach administracji rządowej działa korpus służby cywilnej (tworzą pracownicy zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych (chodzi o urzędy związane z administracją rządową, np. we Wrocławiu jest to urząd wojewódzki, którym kieruje wojewoda)

tryb powołania:

podobni jak w przypadku prezydenta ma miejsce zaprzysiężenie i składa się przysięgę.

1 – prezydent desygnuje (wyznacza) premiera

2 – premier proponuje skład rządu

3 – prezydent powołuje premiera i proponowany przez niego skład w ciągu 14 dni od dnia pierwszego posiedzenia Sejmu lub przyjęcia dymisji poprzedniego rządu, odbiera od nich przysięgę

4 – premier w ciągu 14 dni od powołania przez prezydenta przedstawia sejmowi program działania rządu wraz z wnioskiem o udzielenie wotum zaufania

5 – wotum zaufania sejm uchwala bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów

6 – jeśli sejm nie udzieli rządowi wotum zaufania ma 14 dni na to by wybrać nowego premiera oraz proponowanych przez niego członków rządu – też bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy liczby posłów

7 – prezydent powołuje tak wybrany rząd, odbiera przysięgę

8 –jeśli znów się nie uda – prezydent wyznacza premiera i proponowany przez niego skład rządu (w ciągu kolejnych 14 dni)

9 – sejm ma znów 14 dni na udzielenie powołanemu przez prezydenta rządowi  wotum zaufania – większością głosów (w obecności co najmniej połowy posłów)

10 –jeśli i tym razem się nie uda prezydent skraca kadencję sejmu, zarządza nowe wybory

Inne

- przedstawicielem rządu w województwie jest wojewoda

- Członkowie Rady Ministrów ponoszą odpowiedzialność przed Trybunałem Stanu za naruszenie Konstytucji lub ustaw, a także za przestępstwa popełnione w związku z zajmowanym stanowiskiem.

- Uchwałę o pociągnięciu członka Rady Ministrów do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu Sejm podejmuje na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej lub co najmniej 115 posłów większością 3/5 ustawowej liczby posłów

 -sejm może wyrazić rządowi wotum nieufności – Musi to być wniosek co najmniej 46 posłów, podjęty uchwałą większości ustawowej liczby posłów.  Wniosek ten, który jest de facto wnioskiem o odwołanie rządu, musi jednocześnie wskazywać nazwisko kolejnego premiera. Tak więc automatycznie w jednym głosowaniu odwołuje się jeden rząd i powołuje kolejny. Jest to tzw. konstruktywne wotum nieufności – zabezpiecza ono przed nadmiernym odwoływaniem rządów, co miało miejsce np. w Polsce międzywojennej. O wiele łatwiej jest znaleźć wspólników do odwołania rządu (nawet wśród innej partii opozycyjnej, której się nienawidzi), ale trudniej już jest się dogadać co do nazwiska kolejnego premiera. Jeśli się to uda prezydent powołuje kolejnego premiera i proponowany przez niego rząd

- premier może zwrócić się do sejmu, by po raz kolejny udzielił mu wotum zaufania (większość głosów, obecność co najmniej połowy)

Prezydent Rzeczypospolitej, na wniosek Prezesa Rady Ministrów (premiera), dokonuje zmian w składzie rządu

- dymisja rządu:

                               ♥ po nowych wyborach (na pierwszym posiedzeniu nowo wybranego Sejmu.)

                               ♥ nie uchwalono wotum zaufania

                               ♥ gdy uchwalono wotum nieufności

                               ♥ rezygnacja premiera